ทำใบขับขี่และต่ออายุใบขับขี่ ขั้นตอน เอกสาร และข้อควรรู้ทั้งหมด

ใบขับขี่ไม่ใช่แค่เอกสารที่ต้องพกติดรถ แต่ยังเป็นเงื่อนไขสำคัญที่ส่งผลถึงความคุ้มครองของประกันภัยรถยนต์ด้วย บทความนี้รวมสิ่งที่ควรรู้ตั้งแต่การทำใบใหม่จนถึงการต่ออายุ

คุณสมบัติผู้ขอทำใบขับขี่

• รถยนต์ส่วนบุคคล: อายุไม่ต่ำกว่า 18 ปีบริบูรณ์
• รถจักรยานยนต์ส่วนบุคคล (ไม่เกิน 110 ซีซี): อายุไม่ต่ำกว่า 15 ปีบริบูรณ์
• ไม่เป็นผู้มีร่างกายทุพพลภาพจนไม่สามารถขับรถได้ ไม่มีโรคประจำตัวที่เป็นอันตรายต่อการขับขี่
• ไม่อยู่ระหว่างถูกยึดหรือเพิกถอนใบอนุญาตขับรถ

เอกสารที่ต้องเตรียม

• บัตรประจำตัวประชาชนตัวจริง (ยังไม่หมดอายุ)
• ใบรับรองแพทย์ที่ระบุว่าไม่มีโรคต้องห้าม อายุไม่เกิน 1 เดือน
• กรณีต่ออายุ ให้นำใบขับขี่เดิมมาด้วย
• ชาวต่างชาติ ต้องมีหนังสือเดินทางและใบถิ่นที่อยู่หรือใบอนุญาตทำงาน

ขั้นตอนทำใบขับขี่ใหม่

1. จองคิวล่วงหน้าผ่านแอปพลิเคชันหรือเว็บไซต์ของกรมการขนส่งทางบก
2. อบรมภาคทฤษฎี 5 ชั่วโมง สามารถทำผ่านระบบ e-Learning ออนไลน์ล่วงหน้าได้ แล้วนำผลไปยื่นที่สำนักงาน
3. ทดสอบสมรรถภาพร่างกาย ได้แก่ การมองเห็นสี สายตาทางลึก สายตาทางกว้าง และปฏิกิริยาเท้า
4. สอบข้อเขียนด้วยระบบคอมพิวเตอร์ ต้องผ่านตามเกณฑ์ที่กำหนด
5. สอบภาคปฏิบัติขับรถ เช่น เดินหน้าถอยหลังในทางตรง จอดเทียบทางเท้า และถอยเข้าซอง
6. ชำระค่าธรรมเนียมและถ่ายรูปรับใบขับขี่

ใบขับขี่ที่ได้ครั้งแรกจะเป็นแบบชั่วคราว อายุ 2 ปี เมื่อครบกำหนดจึงยื่นเปลี่ยนเป็นแบบ 5 ปีได้

ขั้นตอนต่ออายุใบขับขี่

สำหรับการต่อจากชั่วคราวเป็น 5 ปี ต้องอบรม 2 ชั่วโมง ทดสอบสมรรถภาพร่างกาย และใช้ใบรับรองแพทย์ ส่วนการต่ออายุจาก 5 ปีเป็น 5 ปี ต้องอบรม 1 ชั่วโมง และทดสอบสมรรถภาพร่างกายเช่นกัน

สามารถยื่นต่อล่วงหน้าได้ก่อนหมดอายุ 90 วัน หากปล่อยให้ขาดเกิน 1 ปี ต้องสอบข้อเขียนใหม่ และหากขาดเกิน 3 ปี ต้องเริ่มกระบวนการใหม่ทั้งหมดรวมถึงสอบขับรถ

ใบขับขี่หมดอายุ ประกันยังคุ้มครองไหม

ประเด็นนี้เข้าใจผิดกันบ่อย โดยทั่วไปหากใบขับขี่เพียงแค่หมดอายุ บริษัทประกันมักยังชดใช้ค่าเสียหายให้บุคคลภายนอกตามที่กฎหมายกำหนด แต่อาจใช้สิทธิไล่เบี้ยหรือปฏิเสธความคุ้มครองในส่วนของรถผู้เอาประกันได้

ที่ร้ายแรงกว่าคือกรณี “ไม่เคยมีใบขับขี่” หรือ “ถูกเพิกถอน/พักใช้” ซึ่งเป็นข้อยกเว้นที่ระบุชัดในกรมธรรม์ส่วนใหญ่ และอาจทำให้ไม่ได้รับความคุ้มครองส่วนตัวรถเลย

สรุป

ตั้งเตือนวันหมดอายุใบขับขี่ไว้ล่วงหน้า 2–3 เดือน อบรมออนไลน์ให้เรียบร้อยก่อนไปสำนักงานขนส่ง และเก็บใบรับรองแพทย์ให้อยู่ในอายุ 1 เดือน เท่านี้ก็ช่วยประหยัดเวลาและลดความเสี่ยงเรื่องความคุ้มครองประกันได้มาก